paymanshaikhi

امير بهاري

در سال هاي اوليه دهه 1950 در امريکا موسيقي «راک اند رول» شکل گرفت. اين موسيقي به روايتي همان بلوز سياهان بود که سفيدها مي نواختند با تفاوت هايي اندک مثلاً ضرباهنگي سريع تر و ملودي هايي ساده تر که مناسب تفريح باشد. ابرستاره اين موسيقي الويس پريسلي بود و اسامي ديگري همچون «بادي هالي»، « ليتل ريچارد»، «بيل هيلي» در کنار او جريان اصلي موسيقي راک اند رول را شکل مي دادند که همگي سفيد بودند. در اين ميان چند سياه اين تلقي صرفاً سفيد از راک اند رول را بر هم زدند. يکي از آنها و در واقع مهمترين شان «چاک بري» بود. چاک بري با آن صورت زشت که هيچ تشابهي به زيبايي الويس نداشت، پا به عرصه گذاشت و قهرمان نسل جوان آن دوره ايالات متحده شد. بري با هم نسل هايش بسيار متفاوت بود. اين چاک بري بود که خودش آهنگ مي ساخت، خودش ترانه مي سرود و خودش اجرا مي کرد. بري را به روايتي «پدر شعر راک» 1 مي دانند. او بود که به ترانه در اين نوع موسيقي مفاهيمي اجتماعي افزود و در عين حال او اولين کسي بود که جسارت بداهه نوازي هاي طولاني مدت در يک قطعه راک اند رول را داشت. او هنرمندي نبود که تهيه کنندگانش براي او ملودي و شعر انتخاب کنند. «جان لنون» خواننده و نوازنده معروف گروه بيتلز در مورد او گفته است؛ «اگر سعي مي کنيد روي راک اند رول اسم ديگري بگذاريد مي توانيد آن را چاک بري بناميد». و کيت ريچار نوازنده بزرگ گيتار که در گروه موسيقي رولينگ استون فعاليت دارد گفته است که من تمام تکنيک هاي نوازندگي ام را از روي چاک بري برداشته ام.

چاک بري با نام واقعي «چارلز ادوارد اندرسون بري»در 18 اکتبر سال 1926 در ميسوري به دنيا آمد. برخلاف اغلب خوانندگان سياه بلوز که يا خودشان کارگر بودند يا در خانواده يي کارگر و سطح پايين تربيت شده بودند بري در خانواده يي متوسط بزرگ شد. اما در نوجواني به رفتاري ناهنجار روي آورد. در سال 1944 قبل از اينکه از دبيرستان فارغ التحصيل شود به جرم دزدي دستگير شد. او به همراه دوستانش مي خواستند از ميسوري به کانزاس بروند که متوجه مي شوند ماشين شان خراب است و به همين خاطر با اسلحه اسباب بازي جلوي ماشين ديگري را مي گيرند و آن را مي دزدند و به کانزاس مي روند و... براي اولين بار چاک اينگونه دستگير مي شود.

پس از رهايي از اردوي کار تربيتي او به طور جدي به سمت گيتار و موسيقي بلوز رفت و پس از چندسال يک نوازنده چيره دست شد. او در سال 1955 به شيکاگو رفت تا «مادي واترز» را ببيند. مادي واترز از بزرگان موسيقي بلوز بود که بر او تاثير گذاشته بود. بري در همان سال 1955 فرصت اين را پيدا کرد که چند قطعه ضبط کند از جمله قطعه معروف ميبلين (Maybellene) که به عنوان اولين قطعه از بري ضبط شد. ارائه شدن اين اثر و مقبوليت آن در نسل جوان باعث شهرت بري شد. سال بعد آلبوم «راک،راک،راک» را منتشر کرد. او مسير موفقيت را پيش گرفته بود که در اواخر دهه 1950 بار ديگر به 5 سال زندان محکوم و اين مسير رشد با تلخي متوقف شد.

پس از زنداني شدن بري و مشکلات ديگري که براي موسيقي راک اند رول پيش آمد مقبوليت او و موسيقي راک اند رول سقوط کرد. پس از اتمام محکوميت او بيتلز و رولينگ استونز (دو گروه بسيار معروف و آغازگر

راک دهه 60) با بازخواني آثاري از چاک بري دوباره او را بر سر زبان ها انداختند. بري در سال 1979 به دليل امتناع از پرداخت ماليات دوباره محکوم شد و به زندان افتاد اما در همان سال به درخواست «جيمي کارتر» در کاخ سفيد کنسرت برگزار کرد. او در دهه 1970 بيشتر درگير تورهايش بود. هيچ وقت به همراه خودش گروهي نمي برد آنقدر از خودش مطمئن بود که براي تورهايش تنها با يک گيتار سفر مي کرد. مي دانست که هرجا برود نوازندگاني پيدا مي شوند که با او ساز بزنند. «بروس اسپرينگستن» از خوانندگان بسيار معروف موسيقي راک در امريکا، کارش را با نوازندگي براي چاک بري آغاز کرد. اسپرينگستن درباره او مي گويد؛ «... حتي ليستي از قطعه هايي که مي خواست اجرا کند را به ما نمي داد او توقع داشت نوازندگان بر اساس پرفورمنس هاي او ساز بزنند و در کنسرت هايش از نوازندگانش تشکر نمي کرد.»

به رغم اين حرف ها اسپرينگستن در سال 1995 (يعني زماني که خودش در اوج شهرت بود) در کنسرت معروفي که بري در هال اف فايم (Hall of Fame) برگزار کرد شرکت کرد و دوباره براي او نوازندگي کرد.

در سال 1987 «تيلور هکفورد» کارگردان معروف امريکايي که بعدها فيلم مشهور «ري» را با محوريت زندگي «ري چارلز» خواننده بزرگ موسيقي بلوز ساخت، مستندي از کنسرتي که براي گراميداشت «بري» برگزار شد، تهيه کرد. در اين کنسرت کيت ريچاردز سرپرست نوازندگان بود و نوازندگاني همچون اريک کلپتون، رابرت کري و اتا جيمز حضور داشتند.

از اسامي مهمي که بري بر آنها تاثير گذاشته است مي توان به گروه The Who اشاره کرد که لحن موسيقي «بري» بر آنها تاثير گذاشته و باب ديلن که از نوع ترانه سرايي اجتماعي بري تاثير گرفته و همين طور مي توان از «انگس يانگ» نوازنده گيتار گروه معروف AC/DC نام برد که در شکل نوازندگي مستقيماً تحت تاثير چاک بري بوده است. چاک بري در حال حاضر 81 ساله است و همچنان مشغول کار. او هرماهه يکي از چهارشنبه ها را در رستوران معروف خود با عنوان «بلوبري هيل» در سنت لوئيز به اجراي موسيقي مي پردازد.

پي نوشت؛------------------------

1- تاريخچه موسيقي راک، جرمي پاسکال، بابک شهاب، نشر آهنگ ديگر، صفحه43.